|
Geschiedenis
van de SCJ in de Peelparochies
|
|
INLEIDING.
Het veen-, heide- en ontginningsgebied op de grens van
Noordbrabant en Limburg,
geheten: De Peel, strekt zich uit tussen Maas en
Zuid-Willemsvaart. De naam is afgeleid
van de veenmoerassen (“peelen genoemd) waaruit het gebied
was opgebouwd.
Wegens de onregelmatige dikte van het veen vond aanvankelijk
geen grootscheepse
ontginning plaats; alleen op gemakkelijk bereikbare plaatsen
werd veen gestoken, hetgeen
resulteerde in een landschap met kuilen en plassen. Later
werden grotere ontginningen
uitgevoerd.
Door de aanwezigheid van een zeven meter dik veenpakket in
de kern van de Peel, was het
mogenlijk de ontginning daar op grote schaal te organizeren.
Dat bracht ook particulieren
tot ontginningen, zoals de gebroeders Van de Griendt, die in
1853 begonnen aan
ontginningen, waaraan de dorpen Griendtsveen en Helenaveen
(gemeente Horst) hun
ontstaan te danken hebben. Andere belangrijke ontginningen
in de 19de eeuw vonden
plaats in Bakel en Mill.
Samenhangend met de vervening ontwikkelde zich rond 1880 de
turfstrooiselindustrie, die
de bovenste laag, het losse grauwveen verwerkt, maar funest
op de ontginning werkte, daar
de bonkaarde ook werd weggenomen.
Twee provinciale wegen werden aangelegd: Gemert-Boxtel
(1863) en Uden-Mill (1871).
Begin 20ste eeuw kwamen nieuwe ontginningen tot stand.
Daarom werd in 1915 de weg
aangelegd: Deurne-Venraay en daarna: Deurne-Oploo met in
1922 een zijtak naar de weg
Gemert-Boxmeer.
Van regeringswegen werden in 1920 renteloze voorschotten
voor de bouw van boerderijen
op woeste gronden ter beschikking gesteld. Daarmee
samenhangend ontstonden kerkdorpen
als Rips en IJsselstein. Een ca. 1920 voorgenomen totale
aanpak van de ontginning,
ontsluiting en waterbeheersing vond als gevolg van de hoge
onkosten geen doorgang. Er
werden incidentele verbeteringen aangebracht en nieuwe
kerkdorpen gesticht: Elsendorp,
Odiliapeel en Westerbeek.
Wij willen nu het pastorele werk nagaan van de Priesters van
het H. Hart in de Peel en
kerkdorpen: (De) Rips, Westerbeek en Elsendorp. We doen dit
hoofdzakelijk aan de hand
van documenten van deze Congregatie, documenten die minder
bekend en toegankelijk zijn
voor het grote publiek.
Lees verder >> |
|
| |
|
|
|