Homilie van p. Alphonse HUISKEN
tijdens de requiemmis van pater Eddy WIJNEN
op 6 November 2009 in Bafoussam uitgesproken
Wijsheid 2,1-4a.22-23; 3,1-9
I Jean 3,14.16-20.
Evangelie van St Jean 19,331-37
Geachte Bisschop, Mgr. Joseph Atanga, geachte Pater
Jean-Baptiste Timene, geachte pater provinciaal van de
Priesters van het Hart van Jesus, Antonio Panteghini, de
geachte vertegenwoordiger van de President, het hogere hoofd
van Bafoussam, traditionele Bestuursautoriteiten, geachte
collega's in het priesterschap en geachte Zusters, vriend
(e) n en kennissen van de pater Eddy; geachte christenen van
de parochies van Batcham, Kouoptamo, Manengolé en Ndiembou,
geachte broers en zusters in Christus
Toen we de plotselinge dood van pater Eddy vernamen, op de
ochtend van 28 oktober, heeft een grote droefheid het hart
van velen onder ons aangegrepen en heeft dit nieuws ons
ondergedompeld in rouw. Het is moeilijk om toe te geven dat
de pater ons heeft verlaten.
Hij was op 6 Oktober teruggekeerd van zijn verlof, vol
enthousiasme om zijn pastorale taak ten dienste van het
volk, dat hem was toevertrouwd, voort te zetten,. Wij weten
nu dat hij te midden van ons is teruggekomen om hier te
sterven. Hij heeft herhaaldelijk gezegd dat hij graag hier
zou willen sterven, waar de mensen de rouw van hun broers
kunnen dragen. Door te midden van ons te sterven, heeft deze
droom - dit woord komt van hem - zich vervuld. Wij
herinneren ons woord van onze Heer: „Ja waarlijk zeg ik u,
als de graankorrel die in aarde is gevallen niet sterft ,
blijft ze alleen, maar als ze sterft bengt zij veel vruchten
voort“ Het is een genade voor een missionaris als een
graankorrel in de aarde begraven te worden, waar hij zijn
leven heeft gegeven, zoals wij in de tweede lezing
beluisterden:
„Zie waaraan wij de liefde hebben erkend: Hij, Jesus, heeft
zijn leven voor ons gegeven. Wij moeten eveneens ons leven
geven voor onze broers (1 Jean 3,16) velen onder ons hebben
deze liefde van pater Eddy voor hen gevoeld en
verschillenden onder u hebben me verteld hoeveel de pater
zich over hun toekomst, vooral over de toekomst van de
jongeren van zijn parochie zorgen heeft gemaakt. Hij was
zich er wel degelijk van bewust dat als een jongere niets
kan vinden om te leven en een menselijke toekomst op bouwen,
het moeilijk zal zijn om een echt christelijk leven te
leiden. Men zou het wenselijk achten dat onze elites die
vandaag de 27e verjaardag vieren dat onze President van de
natie aan de macht kwam, zich daar meer bewust van zouden
worden. St. Jean herhaalt het: „Mijn kinderen, moeten wij,
niet met woorden en redevoeringen beminnen, maar met
handelingen en in waarheid. „Zijn wij niet vermoeid van
holle redevoeringen en van niet gehouden beloftes en
verwachten wij geen handelingen die in waarheid vertalen dat
de elites van de jongeren van dit land houden ?. Zou het
niet mooi geweest zijn dat onze president de elites naar
onze dorpen zou gezonden hebben om naar de werkeloze
jongeren zonder toekomst te luisteren in plaats van de lof
van een partij te bezingen en om veel geld uit te geven om
het feest te vieren ? U hebt misschien lust om me te zeggen:
‘pater u doet aan politiek’ en ik antwoord u: nee, ik breng
hulde ter nagedachtenis aan onze overleden pater, pater
Eddy, die een constante zorg voor de jongeren had en die
vele initiatieven heeft genomen, om slechts een voorbeeld
aan te halen: de veeteelt van legkippen, geïnspireerd door
deze ene zorg: een toekomst te geven aan de jongeren en ze
weerbaar te maken om te strijden voor hun toekomst.. Ik
herhaal het woord van het Schrift: „Mijn kinderen, wij
moeten niet lief hebben met woorden en redevoeringen, maar
door daden en in waarheid“. Ik getuig hier dat pater Eddy
het, misschien soms onhandig heeft gedaan, maar hij heeft
altijd de sociale dimensie van de Evangelisatie voor ogen
gehad..
Zoals men het reeds gisteren avond heeft gezegd, heeft pater
Eddy eveneens altijd bijzonder aandacht aan de diocesane
priesters gegeven en niet getollereerd dat men kwaad van hen
sprak.
Ik zou nu de treffende hoofdpunten van het leven van de
pater Eddy willen vertellen zoals hij ze op het moment van
zijn gouden priesterjubileum in 2006 me heeft toevertrouwd.
Pater Eddy werd in 1930 in Mechelen in België geboren .. Hij
heeft op de leeftijd van vier jaar zijn vader verloren,
overleden na een gasaanval gedurende de oorlog van 14-18 en
zijn moeder is hem enkele maanden later gevolgd. Hij was
aldus op vier jaar wees van vader en moeder. Hij is
vervolgens bij een oom en een tante opgegroeid. Zijn ouders
hadden vier kinderen, 3 jongens en een meisje.. Zijn broer
Roger is in Kongo twee jaar geleden als priester missionaris
Salésien op de leeftijd van 82 jaar overleden. Zijn zuster
Rosa wijdt haar leven aan God in een foyer van Martha Robin.
Zijn oudere broer François is vader van een familie en leeft
met zijn vrouw Alice in het dorp van Munsterbilzen in
Belgisch Limburg. Paterr Eddy heeft de kleuter- en primaire
school bij religieuzen gevolgd .
Hij is vervolgens vertrokken naar het kleine seminarie van
de priesters van het Hart van Jesus en heeft zijn
filosofische en theologische studies bij de paters Jesuïeten
in Leuven gevolgd. Hij werd priester in hetzelfde jaar als
zijn broer Roger. Na zijn wijding heeft hij eerst een jaar
in België voor de delinquente jeugd gewerkt. In 1957 is hij
naar Kongo vertrokken waar hij 6 jaar leraar wiskunde en
natuurkunde was en econoom aan het kleine seminarie van
Kisangani. Vervolgens is hij leraar aan het college van
Sacré-Cœur van dezelfde stad geweest. Aangezien hij een
deskundige in boekhouding was geworden, heeft de bisschop
hem tot procureur van Kisangani benoemd, een procuur voor
een hele kerkprovincie waar duizenden franken uitgingen en
inkwamen. .
In Kisangani stond de pater aan de oorsprong van de
stichting van drie parochies in de stad en hij heeft een
school van verpleegsters in verdieping gebouwd.
Van daar heeft hij een internationale bekendheid verkregen
en is in 1977 naar België geroepen om de ernstige financiële
problemen op de procuur van Brussel op te lossen. In zes
jaar heeft hij de economische situatie verbeterd en heeft
hij zijn mandaat met een even hoog economisch saldo
afgesloten als. hij als negatief saldo bij aanvang had
ontmoet
.
Onze pater heeft verschillende drama's in zijn leven
beleefd. Aan het einde van de tweede wereldoorlog hebben de
Amerikanen een granaat in zijn richting geschoten. Hij heeft
zich achter een paal in beton verborgen die in kruimels is
uiteengespat zodanig dat het betonstaal alleen staande
bleef. Maar Eddy heeft zich met een niet ernstige wond aan
het linker been eruit gered en indertijd sprak men over een
wonder.
Wanneer de opstand van simbas in Kongo in 1964 was
uitgebroken, bevond de pater zich op verlof in Europa.
Onmiddellijk na deze storm waar een bisschop, priesters,
zusters, christenen en vele anderen de dood hebben gevonden,
is hij weer vertrokken wanneer het gevaar nog niet over
was.. De stad Kisangani werd door de Katangese troepen en de
huurlingen beschermd. Maar op een zeker moment zijn deze
avonturiers in opstand tegen de gouvernementele troepen
gekomen en tien van onze paters die aan het college
onderwezen, werden door de troepen van Mobutu tegengehouden.
Een soldaat heeft een tommygun voor hen geplaatst om ze te
fusilleren. Plotseling is een mama verschenen en voor het
kanon van de tommygun beginnen te dansen. De soldaat heeft
herhaaldelijk zijn tommygun verplaatst om onder een andere
hoek te schieten, maar de mama volgde hem om als scherm te
dienen tussen hem en de paters. Tenslotte zijn de soldaten
en de mama eveneens vertrokken. De paters hebben nooit deze
vrouw kunnen terugvinden die hun het leven heeft gered. Was
zij een engel gezonden door de Heer of een moeder uit de
wijk? Tweede wonder .
Na zijn verblijf in Brussel is pater Eddy mij komen
vervangen in Batcham gedurende mijn verlof. De charme en
vriendelijkheid van deze bevolking heeft hem bijzonder
aangesproken
en Mgr. Wouking, zaliger gedachtenis, heeft er bijzonder op
aangedrongen dat hij terug zou komen naar Kameroen. Hij
heeft eerst enkele jaren retraites gepredikt in Belgie en in
1984 is hij naar Kameroen terug gekomen., deze keer voor
goed. Hier in Kameroen heeft hij respectievelijk in Batcham,
Ndoungué, Kouoptamo, Manengolé en tenslotte in Ndiembou hier
in Bafoussam gewerkt Pater Eddy was heel bedreven in bouw en
heeft overal sporen hiervan achtergelaten : kerken,
kapellen, klaslokalen, poliklinieken en vergaderlokalen
De paters hebben beleefd wat het Boek van de Wijsheid
zojuist ons heeft gezegd: “ Het leven van de rechtvaardige
is in de hand van God, geen enkele kwelling heeft vat op
hen“.
Wij doen er goed aan om het te herhalen dezer dagen, nu
sommigen onder ons een beschuldigende vinger uitsteken door
zich af te vragen wie pater Eddy heeft gedood. Het uur van
onze dood behoort niet aan ons mensen, maar aan God alleen,
de Meester van het leven en de dood, en wij kennen noch de
dag ervan noch het uur. En iemand beschuldigen van de dood
in een gebaar van woede wil nog niet zeggen dat men echt van
plan echtvan plan is om tot de daad over te gaan.
Neemt niet weg dat het leven van onze paterr vaak een
bewogen leven is geweest ; wij kunnen vandaag de Heer
bedanken die hij zo lang onder ons heeft geleefd.
Pater Eddy heeft als de goede herder geleefd die niet zijn
schapen in de steek heeft gelaten op het moment dat de
wolven er aan kwamen. Ondanks zijn economische bezorgdheid
is zijn eerste zorg altijd pastoraal geweest. Wij hoeven
enkel naar deze gemeenschap van de parochie van Ndiembou te
kijken, hoeveel zij deze laatste jaren is gegroeid, hoeveel
huwelijken er werden gesloten en er zich op voorbereiden om
het te vieren… een duidelijk teken dat het geloof van de
christenen er zich verdiept.
Ja, laten we vandaag dank brengen aan de Heer voor alle
weldaden die hij door het leven van zijn dienaar heeft
verwezenlijkt.
Ik weet dat ik weinig dingen zeg en dat ik het leven van de
vader Eddy geen recht doe.
Ik heb zelfs het wezenlijke niet getroffen dat onzichtbaar
voor onze ogen blijft. En hij was uiterst discreet en sprak
weinig over zijn persoonlijk leven en over alles wat de
mensen hem toevertrouwden. Ik heb altijd veel vriendschap
met pater Eddy gehad - zelfs wanneer deze vriendschap toppen
en diepten heeft gekend zoals in ieder mensenleven en sinds
hij in Kameroen was hebben wij altijd geleefd in elkaars
schaduw. Wij hebben onze glorietijd in Bankouop beleefd waar
de christenen ons de tweelingbroers noemden, zo waren wij
met elkaar maar ook met de christenen verenigd en eveneens
met de moslimgelovigen, die ons op handen droegen. Ik ben
hem veel verschuldigd . Onder soms een beetje ruwe
buitenkant verborg zich een teder hart, dat snel ontroerd
was en ik ben er zeker van dat velen onder u eveneens de
ervaring van zijn aandacht en zijn goedheid hebben opgedaan.
Breng u vandaag deze momenten in herinnering waar u de
goedheid van de pater hebt gevoeld en wanneer u naar een van
zijn woorden geluisterd hebt die uw hart hebben opgewarmd.
Verschillende onder u hebben de nacht van het overlijden
nachtmerries gehad met het voorgevoel dat een dierbare bezig
was om te sterven. Dat zegt hoezeer u aan pater Eddy was
gehecht. Ik heb me soms gezegd dat hij niet alleen maar een
pastoraal van nabijheid , maar ook een pastorale van
genegenheid heeft gepraktiseerd In zijn moedertaal kan men
van hem zeggen, dat hij „een Lieve man“, onvertaalbaar in
het Frans, of „ein lieber Mensch“ in het Duits, was.
Ik heb gesproken over de drama's in het leven van onze
pater.
Het Evangelie van vandaag spreekt ons over het drama van de
drama's die St Jean in deze kleine zin kort samenvat: „Jesus
was zojuist gestorven“. Wij kunnen ons moeilijk voorstellen
welk leed deze gruwelijke dood van Jesus op het kruis bij
zijn discipelen heeft veroorzaakt. En op hun lippen brandde
een vraag: waarom? Jesus zelf heeft zich dezelfde vraag
gesteld: „Mijn God, mijn God, waarom heeft u mij verlaten ?“
En deze vraag komt even vaak terug op onze lippen, wanneer
wij dramatische situaties leven.
Hebben de ongelovigen gelijk wanneer zij zeggen: „dat ons
bestaan kort en droevig is en dat de adem van onze neusgaten
als de rook vergaat. “ En het boek Wijsheid vervolgt:
„degenen die aldus spreken, kennen de geheimen van God niet.
“ Om de geheimen van God en het geheim van het leven van de
pater Eddy te kennen, wordt ons gevraagd om onze ogen op te
slaan naar het doorboorde hart van Jesus. De contemplatie
van zijn geopende zijde levert ons het antwoord op de vraag:
waarom? Dat alles komt omdat God van ons houdt!
Het is geen verklaring, maar het voorgevoel van een groot
geheim van liefde.
Wij ontmoeten in onze wereld de geheim van het kwaad: zoveel
lijden, onrechtvaardigheden, haat en leed.
De lans van de soldaat leidt onze blik naar het hart van
Jesus en door langdurig en in stilte naar dit hart te
kijken, heft er zich een licht op dat ons hart onderdompelt
en ons een diepe vrede schenkt. Wij zullen begrijpen dat
alles genade en liefde is, zelfs de dood.
Pater Eddy, tot ziens in een nieuwe wereld waar geen rouw en
tranen meer zullen zijn.
vertaling p. Kees van den Berg scj